Hoe ziet een gaatje (tandbederf of tandcariës) eruit?

Wat is een gaatje?

Een gaatje is een veel voorkomend tandprobleem dat wordt veroorzaakt door tandbederf. Het ontstaat wanneer bacteriën uit voedsel en dranken zuren produceren die geleidelijk het tandglazuur, de beschermende buitenste laag van je tanden, eroderen. Hierdoor kunnen bacteriën toegang krijgen tot de zachtere, kwetsbaardere dentinelaag eronder en uiteindelijk een gat (of gaatje) in je tand veroorzaken.

Als tandbederf niet wordt behandeld, kan het de pulpa bereiken - het diepste deel van de tand dat zenuwen en bloedvaten bevat - wat mogelijk ernstige pijn, zwelling, abcessen of zelfs tandverlies kan veroorzaken. Daarom zijn vroege opsporing en behandeling cruciaal.

Oorzaken van gaatjes

Verschillende factoren kunnen leiden tot tandbederf en uiteindelijk gaatjes veroorzaken, waaronder:

• onjuiste mondhygiëne

• het consumeren van suikerhoudende of zure voedingsmiddelen en dranken

• droge mond

• genen

• leeftijd

Hoe ziet een gaatje eruit (per fase)?

De fase van tandbederf en de locatie van het gaatje hebben invloed op het uiterlijk ervan. Sommige gaatjes zijn gemakkelijk te herkennen, terwijl andere alleen zichtbaar zijn op een tandheelkundige röntgenfoto.

Hier zijn de verschillende tekenen die je in elke fase van tandbederf kunt opmerken.

1) Demineralisatie

Vroege tekenen van tandbederf verschijnen vaak als kleine, witte vlekken op het tandoppervlak. Deze vlekken kunnen er krijtachtig uitzien, vooral als je mond droog is. Deze fase van tandbederf wordt demineralisatie genoemd, wat betekent dat de mineralen in je tandglazuur een deel van hun chemische samenstelling beginnen te verliezen door blootstelling aan zuur en het tandglazuur verzwakken.

2) Tandglazuur-erosie

Naarmate het gaatje zich ontwikkelt, zal de witte vlek verder verkleuren. Je kunt een gele of bruine plek zien. Als je met je tong aan de plek voelt, kun je een klein putje of deukje opmerken.

Op dit moment begint je tandglazuur kracht en structuur te verliezen door erosie. Als het onbehandeld blijft, kan een gaatje blijven groeien en uiteindelijk door je tandglazuur breken en de dentine, de laag eronder, blootleggen.

3) Dentinebederf

Tot nu toe heb je mogelijk geen ongemak of tandpijn ervaren die vaak op tandbederf wijst. Je kunt echter gevoeligheid en pijn voelen wanneer het gaatje je dentine bereikt (de zachtere, meer poreuze laag onder het glazuur).

In dit stadium is het gaatje een zichtbaar gat in je tand. Je merkt misschien dat de vlek donkerder wordt en zwart wordt.

4) Pulpaschade

Naarmate het tandbederf dieper doordringt, zal het uiteindelijk de pulpa bereiken, het deel van je tand dat zenuwen en bloedvaten bevat. In dit stadium kun je ernstige pijn en zwelling ervaren.

Gaatjes die de pulpa aantasten zien er donker en groot uit. Je kunt zelfs het uiteinde van je tong in het gat steken.

Naast het gat zelf kun je gevoeligheid opmerken voor extreme temperaturen (zoals bij het drinken van warme koffie of het eten van een ijsje). Plotselinge pijnaanvallen die komen en gaan komen ook vaak voor.

5) Vorming van een abces

De pulpa verbindt zich met de wortel van je tand. Zodra het tandbederf zich tot dit punt ontwikkelt, kan het een infectie veroorzaken. Als bacteriën zich verspreiden, kan het een zakje of abces vormen in de tand of het omliggende tandvleesweefsel.

Een onbehandeld tandabces kan ernstige pijn, zwelling en koorts veroorzaken. Als het niet wordt behandeld, kan het verdere complicaties veroorzaken, zoals botverlies rond de getroffen tand of een infectie die in je bloedbaan terechtkomt en zich naar andere lichaamsdelen verspreidt.

Hier zijn enkele waarschuwingstekenen van een abces:

• Zwelling rond de getroffen tand of langs je kaaklijn

• Roodheid en gevoeligheid in het tandvlees

• Een klein, verhoogd bultje op je tandvlees bij de getroffen tand

• Een kloppende pijn

• Een vieze smaak in je mond (van de pus die loopt)

Als je een van deze symptomen opmerkt, neem dan onmiddellijk contact op met je tandarts.

Opties voor de behandeling van gaatjes

Nu je weet hoe gaatjes eruit zien, bespreken we hoe je ze moet laten behandelen.

Vullen

De meest voorkomende behandeling voor kleine en middelmatige gaatjes wordt een vulling genoemd.

Bij het behandelen van een gaatje verwijdert de tandarts eerst het tandbederf. De resulterende ruimte wordt dan gevuld met amalgaam (een mix van metalen) of composiethars (een tandkleurig mengsel van plastic en glas). Dit proces helpt verder tandbederf te voorkomen en versterkt de tand.

Kroon

Voor grotere gaatjes kan een kroon nodig zijn. Een kroon is een op maat gemaakte bedekking die de hele tand omsluit en extra sterkte en bescherming biedt.

Wortelkanaalbehandeling

Als het tandbederf de pulpa van de tand bereikt, kan je tandarts een wortelkanaalbehandeling aanbevelen om de infectie te verwijderen en de tand te behouden.

Tandextractie

De laatste optie voor ernstige gaatjes is tandextractie. Dit is een laatste redmiddel dat je tandarts zal gebruiken als de tand te beschadigd is om nog te kunnen redden.

Bij een extractie wordt de geïnfecteerde tand volledig verwijderd. Je dentale professional kan vervangende opties bespreken, zoals een brug of implantaat.

Hoewel gaatjes vaak voorkomen, zijn ze ook zeer goed te voorkomen. Hier zijn enkele tips om je tanden gezond te houden en tandbederf te minimaliseren:

• Poetsen met een elektrische tandenborstel verwijdert 100% meer tandplak dan een handtandenborstel.

• Kies een door tandartsen aanbevolen tandpasta met tinfluoride om je tandglazuur te helpen remineraliseren en te beschermen tegen gaatjes.

• Flos elke dag om tandplak en voedsel tussen de tanden te verwijderen.

• Bezoek je tandarts voor regelmatige reiniging en routinecontroles om mogelijke problemen vroegtijdig op te sporen.

Houd je mond schoon met Oral-B

Hoe ziet een gaatje eruit? Het uiterlijk van een gaatje kan variëren, van een kleine witte plek tot een groot gat in je tand. Ongeacht de zichtbare tekenen is het van vitaal belang om gaatjes zo snel mogelijk aan te pakken om verder tandbederf te voorkomen.

Probeer de Oral-B iO elektrische tandenborstelserie voor een optimale dagelijkse mondhygiëne. Deze krachtige tandenborstels hebben oscillerende roterende technologie en iO magnetische aandrijving, micro-vibrerende borstelharen en door tandartsen geïnspireerde ronde opzetborstels voor een persoonlijk en professioneel schoon gevoel thuis, elke keer dat je je tanden poetst.